Archief voor september, 2026

Dromen aan de horizon van Leeuwarden

Nogmaals, wat blijft er over van een droom die nooit werkelijkheid is geworden? Misschien meer dan je denkt. Een gebouw dat nooit is gebouwd, een weg die nooit is aangelegd, een plein dat alleen op een architectentekening heeft bestaan: ze lijken verdwenen zodra het plan wordt opgeborgen. Toch kunnen juist zulke mislukte plannen een merkwaardige […]

Lees de rest

Wat blijft er over van een droom?

Wat blijft er over van een droom die nooit werkelijkheid is geworden? Misschien meer dan je denkt. Een gebouw dat nooit is gebouwd, een weg die nooit is aangelegd, een stad die alleen op papier heeft bestaan: ze lijken verdwenen zodra het plan wordt opgeborgen. Toch kunnen juist zulke mislukte plannen een merkwaardige kracht behouden. […]

Lees de rest

De steden van de verbeelding

Een gebouw dat nooit is gebouwd, een straat die nooit is aangelegd, een plein dat alleen op een tekentafel heeft bestaan: op het eerste gezicht zijn het mislukkingen, voetnoten in de geschiedenis. Het plan is afgewezen, het geld ontbrak, de politiek veranderde van koers of de tijd bleek er eenvoudigweg niet rijp voor. Daarna bleef […]

Lees de rest

Voorbij, maar niet voorgoed voorbij

Mijn commentaar op de laatste uitzending van Zomergasten met Jim van Os is inmiddels alleen al via LinkedIn door 7011 mensen bekeken. Zoveel belangstelling voor een blogtekst heb ik niet eerder meegemaakt. Niemand hoeft mij dus nog wijs te maken dat er geen belangstelling bestaat voor de grote vragen rond psychiatrie, psychose en de soms […]

Lees de rest

De waanzinnige taal van de spreeuwen

Onlangs stond ik voor het Centraal Station in Amsterdam. Tegen een geelgrijze hemel vloog een zwerm spreeuwen. Eerst zag ik alleen een donkere massa die voortdurend van vorm veranderde. Dan ineens ontstond er een patroon. Twee stromen kruisten elkaar, de zwerm werd bijna zwart en spreidde zich een ogenblik later weer uit boven het IJ, […]

Lees de rest

De machine in het hoofd van Mulisch

“Ik heb de oorlog niet zozeer meegemaakt, ik bén de Tweede Wereldoorlog.”  Dat is een een bekende uitspraak van Harry Mulisch, wiens vader tijdens de oorlog collaboreerde, en wiens moeder Joods was. Wat gebeurde er met Mulisch in de eerste jaren na de oorlog? Het antwoord begint misschien op een onverwachte plaats: niet bij de […]

Lees de rest

Bestrijd vooral het leed dat Mous heet

Er zijn schrijvers die je bewondert, schrijvers die je verafschuwt en schrijvers die je vooral aanleiding geven om er jarenlang tegenaan te schoppen. Harry Mulisch behoorde duidelijk tot die laatste categorie. In 1987 verscheen Bestrijd het leed dat Mulisch heet, een inmiddels bekend geworden bundel met kritische en satirische stukken over de schrijver, zijn werk […]

Lees de rest

De Foudraine van deze tijd

Is Jim van Os de Jan Foudraine van deze tijd? Het is een vraag die zich bijna vanzelf opdringt na de laatste uitzending van Zomergasten. Van Os liet daarin een fragment zien van Jan Foudraine uit diens glorietijd, de jaren zeventig, toen de psychiatrie hevig ter discussie stond en de antipsychiatrie opkwam. Het was een […]

Lees de rest