Categorieën

Archief voor geschiedenis

Leven is loslaten

Met mijn ouders en zus Trees op het strand van Zandvoort, zomer 1954 Over tien dagen is het 12,5 jaar geleden dat ik met dit weblog begon. ‘Ik blog dus ik besta…’ zo heette mijn eerste blog. Dat was op 20 april 2006. Het schrijven op internet was voor mij een vlucht uit een situatie […]

Lees de rest

De jongen die de Waddenzee redde

 ‘Nu de Friezen het plan hebben twee dijken naar Ameland te leggen, wil ik hier 
iets over zeggen. Het “Grote Waddenplan” schijnt door de Provinciale Staten 
van Friesland enthousiast te zijn ontvangen. Laten nu alle mensen, jong en 
oud, die het belang van het behoud van het Waddengebied, zoals dat nu is, 
inzien, grootscheeps in […]

Lees de rest

Tijden veranderen

Laatst stapte ik in een drukke tram in Amsterdam. Tot mijn verbazing stond een jonge vrouw op uit haar stoel en zei: ‘Wit u zitten, mijnheer? Ik schrok en wees het aanbod beleefd af. Tijden veranderen. Ik word een ouwe lul die eeuwig over het verleden ouwehoert. De sixties bijvoorbeeld. Binnenkort mag ik daar zelfs […]

Lees de rest

Le Roy en het historicisme

‘Historicisme is de theorie die stelt dat de geschiedenis zich onwrikbaar en onvermijdelijk volgens vaste wetten, die kunnen worden ontdekt, naar een bepaalde eindsituatie beweegt. Het historicisme is dus vaak verbonden met het historisch determinisme of het idee dat er een uiteindelijk (eind)doel in de geschiedenis zit. Breder kan men onder historicisme ook het idee […]

Lees de rest

Voetbal, roken en de dood

In 1958 zag ik bij ons thuis Toon Hermans op tv met zijn onemanshow. Daarin zat zijn beroemde act over Ajax-Elinkwijk. Het toeval wil dat ik kort daarvoor in het oude Ajaxstadion in De Meer een wedstrijd van Ajax tegen Elinkwijk had gezien. Hoe kon het ook anders? Ik was toen elf jaar, en woonde […]

Lees de rest

Je weet pas wat je had… als het weg is

‘Een biografie is de ontroering van iemand dichterbij te willen komen, maar hem of haar, die zich van ons omkeert, achterna te moeten te moeten staren. Op dit moment van melancholie komen we tot het besef van betekenis. Dat is het punt waarop de biograaf zelf – een dichter bij de dichter wordt.’ Deze woorden […]

Lees de rest

De vrouw met duizend namen

Marijke in Lourdes, mei 2012  ‘Tussen 1849 en 1940 vroegen 3387 kardinalen, patriarchen, 
aartsbisschoppen en bisschoppen om de afkondiging van het dogma van de Maria ten hemelopneming; en tientallen internationale Mariacongressen werden gehouden om over de 
kwestie te discussiëren. Allen verklaarden zich voorstander. Toen paus 
Pius XII op het balkon van de Sint Pieter verscheen […]

Lees de rest

Een ruimteschip in Venetië

(Dit blog verscheen eerder op 11 mei 2006) We schrijven september 2005. Marijke staat voor een ruimteschip. Het stond in het Arsenale van Venetië, tijdens de daar gehouden Biënnale. Het was een kunstwerk van Moriko Mori, een Japanse kunstenares die zich bezig houdt met virtuele werelden. Ik heb claustrofobie, vandaar dat ik niet in dit […]

Lees de rest

De dood denkbaar, ondenkbaar de dood

Marijke in Lido di Jesole, mei 2009 (Dit blog verscheen eerder op 21 juni 2012) ‘Ter Braak spreekt over het toelaten der relative
rende doodsgedachte in ons denken. Van Duinkerken consta
teert: “Onderwijl moffelt hij handig het andere element weg, 
dat geenszins nihiliseert, doch veroorzaakt: het onto
logische element .. , hij zwijgt onderwijl over de psychologische onmogelijkheid […]

Lees de rest

Geweld en de grote verandering

‘De grootste betekenis van Cuba bijvoorbeeld bestaat er 
momenteel in dat het een beeld van hoop is voor de Latijns-
Amerikaanse volken en een blik gunt op een mogelijke, open 
toekomst. Wat kan de kerk hiertegenover stellen? Moeten we zeg
gen, dat we hier maar met een ‘menselijke’ hoop te maken 
hebben, moeten we met Moltmann zeggen […]

Lees de rest

Just for one day

‘De foto van Baudelaire, die ik vooral daarom heb opgenomen, omdat deze foto voor zover ik kan nagaan het oudste meervoudige gezicht te zien geeft dat in de verzamelwerken van de negentiende-eeuwse fotoportretten is te vinden. De expressie van het gezicht duidt zeker niet alleen op meervoudigheid. Baudelaire is op deze plaat wantrouwend. Naar de […]

Lees de rest

Twee uitersten die elkaar raken

Mohammed Lahouaiej-Bouhlel, die de aanslag in Nice pleegde waarbij 84 doden vielen, was een eenzelvige, wat labiele jongeman die zo snel radicaliseerde dat zelfs ISIS er geen erg in had. Radicaliseren kan dus zomaar gebeuren. Binnen een week, een dag, een nacht, misschien zelfs binnen een uur. Wie weet in een oogwenk. Vroeger heette zoiets […]

Lees de rest

Niets is veranderlijker dan de mens

De treinen creëerden een massamobiliteit die tegelijk voor een individu een uitzonderlijke manier van reizen was, elke keer opnieuw de vreemdste 
reis uit de geschiedenis. Elke keer een optocht, een theater, tot 1880 bij 
avond met kaarsjes verlicht. Wagens alleen met vrouwen, wagens met man 
nen, allemaal rokers; wegens brandgevaar had elke pijp volgens het […]

Lees de rest

Omzien in verwondering

  Het verhaal gaat dat de Heerenveense pastoor Wibe de Jong, een broer 
van kardinaal Johannes de Jong (1885-1955), halverwege de jaren 1950 
tijdens een catechismusles de vraag moest beantwoorden of Christus 
was verschenen aan paus Pius XII. Een krant had daarover bericht. 
Het was in de nadagen van zijn pausschap, dat liep van 1939-1958. […]

Lees de rest

Een stroom van voortschrijdend inzicht

(foto: Nationaal Archief, fotograaf onbekend) Het is 27 juni 1969. Plaats van handeling: de kapel van het Sint Ignatiuscollege te Amsterdam. Jos Vrijburg, pater jezuïet en leraar godsdienst aan het Ignatiuscollege, trouwt met Anemiek Reymer. Het was voor het eerst dat een katholieke priester in het huwelijk trad zonder de intentie om uit het ambt […]

Lees de rest

Modernisme & retromodernisme

In de laatste twee jaar van mijn tijd op het Ignatiuscollege – ik spreek over het midden van de jaren zestig – kreeg ik Latijn van pater Lorié S.J. Hij gaf ook godsdienstles. Zelf was Lorié zeer geïnteresseerd in het denken van Augustinus. Voor belangstellende leerlingen gaf hij woensdagmiddag na schooltijd een extra uur les. […]

Lees de rest