Terug naar Heiloo

Bovenstaande foto kreeg ik enige maanden geleden toegestuurd door Sjoerd Osinga. Hij is gemaakt door Harmen Honnef in het Museum Dr. Guislain in Gent. Het kunstwerk – of zijn het er twee? – is gemaakt door een psychiatrische patiënt en heet ‘Petit Reliquaire Francais & L’Inconnu du train’. Vandaag gleed het nieuwe nummer van De […]

Lees de rest

Belvédère, I love it !

‘En Le Roy zijn boodschap past heel goed bij Fryslân, waar landschap, kunst en cultuur altijd al nauw verweven zijn geweest. Zoals Cicero elke rede besloot met “Cetero censeo”, zou de gedeputeerde van cultuur elke rede mogen besluiten met “Verder ben ik van mening dat Fryslân culturele hoofdstad van Europa moet worden”. Aldus besloot Eric […]

Lees de rest

Koran en Da Vinci Code

Ruim vijf jaar geleden, op 7 september 2002, verscheen een artikel van mij op de opiniepagina van De Volkskrant onder de titel ‘Islam heeft geen Kuitert nodig’. Ik reageerde daarmee op een discussie, die was ontstaan in de Nederlandse media, naar aanleiding van een uitspraak van Ayaan Hirsi Ali dat moslims de Koran beter ‘als […]

Lees de rest

De kunst van Geert Wilders

Zowat de hele wereld houdt de adem in, in afwachting van de film van Geert Wilders. Het is frappant om te zien hoe het systeem werkt. Iedereen die er iets van zegt wordt deel van het probleem. Ik ook dus. Wilders heeft een golf van publiciteit gecreëerd die niet meer te keren is. Eigenlijk heeft […]

Lees de rest

Friese humor

‘Tenslotte houdt kunstpaus Huub Mous (om zijn Fries-nationale sympathieën ook wel Obe Mousma genoemd) een ingetogen lofrede op het werk van Le Roy.’ Aldus Eric Hoekstra (zie foto) – ex dit, ex dat en tegenwoordig ‘flaneur te Leeuwarden’ – gisteren op de site van ‘liwwarders’. Hij deed verslag van de uitreiking van de Gerrit Bennerprijs […]

Lees de rest

Le Roy en de uitgeschakelde mens

De toekenning van de Gerrit Bennerprijs aan Louis G. Le Roy – voor zijn hele oeuvre – zal velen misschien hebben verbaasd, omdat ze hem niet primair als kunstenaar hadden gezien. Maar wat is hij dan wel? Is hij een stedenbouwkundige, een landschapskunstenaar een cultuurfilosoof een ecologische goeroe of nog altijd ‘de wilde tuinman’ zoals […]

Lees de rest

Le Roy en Prigogine

De bron van de tweespalt tussen enerzijds de tijd als gestold schema voor de beschavingscyclis van de geschiedenis en anderzijds de tijd als het creatieve fluïdum bij uitstek voor het spel als paradigma voor een nieuwe of tegen-cultuur is al in de jaren dertig terug te vinden. Evenals Johan Huizinga slaat Louis Le Roy een […]

Lees de rest

Le Roy, tijd en tegencultuur

Het begrip ‘tegencultuur’ komt bij Le Roy voor het eerst naar voren in zijn in 1973 verschenen boek ‘Natuur uitschakelen, natuur inschakelen’. Voor een goed begrip van wat Le Roy destijds met deze term ‘tegencultuur’’ bedoelde, is het misschien goed te beginnen met een wat lang citaat. Hierin geeft Le Roy antwoord op de vraag […]

Lees de rest

Huizinga als wegbereider

‘Yn wêzen is dizze roman wiswier net nij. It is suver neat oars as in fannijs bearbeide en ferbettere útjefte fan de roman “Homo Ludens’ fan Johan Huizinga, syn uxor carissima taeigene.’ Met deze boodschap aan de lezers begint de kleine roman ‘Leafdedea’ van Homme Eernstma. Dat was het pseudoniem voor Feijo Schelto Sixma Baron […]

Lees de rest

In de schaduwen van morgen

,Wij leven in een bezeten wereld. En wij weten het. Het zou voor niemand onverwacht komen, als de waanzin eensklaps uitbrak in een razernij, waaruit deze arme Europese mensheid achterbleef in verstomping en verdwazing, de motoren nog draaiende en de vlaggen nog wapperende, maar de geest geweken.’ Zo opende Huizinga zijn boek ‘In de schaduwen […]

Lees de rest

Vlaanderen is mijn vaderland

telkens als ik reve lees, denk ik hem te begrijpen, en dan weer niet, hoewel. het is ook zo dichtbij, dat rooms verhaal, de papagaai, de maagd, de vierde persoon gods, van jung gestolen en verheven tot fantasma, verweven met meedogenloze jongens, die zomaar zitten op terrassen in langweer. ja, zo verdomd dichtbij en ook […]

Lees de rest

Terreur en symbool

In mei 2005 was ik aanwezig bij een openbaar debat in het Rozentheater in Amsterdam. Onderwerp van discussie was het hedendaagse monument. Centraal stond de vraag die de kunstcriticus Anna Tilroe aan de orde had gesteld: is er sprake is van een algehele symbolische leegte in onze cultuur na de moord op Theo van Gogh. […]

Lees de rest

Frysk wurdt sexy

‘Se wennet yn New York, mar it is in frisse Fryske faam dy’t Eastermar it moaiste plakje fynt.’ aldus een persbericht van de Provincie Fryslân. Gedeputeerde Anita Andriesen kwam het eergisteren voor de camera van Omrop Fryslân nog even toelichten. Fotomodel Doutzen Kroes (zie foto) gaat reclame maken voor het gebruik van de Friese taal. […]

Lees de rest

Achter de zwarte zon

Ik hou er niet van om op een podium te staan. Al die ogen in het donker die op jou zijn gericht, terwijl je zelf alleen een groot zwart gat kunt zien – die gedachte alleen al bezorgt me een panische angst. Ik weet ook wel hoe het komt. Sinds jaar en dag word ik […]

Lees de rest

De brug van het gedicht

Gisteren stond op de voorpagina van de Volkskrant een mooie foto (niet deze) waarop de laatste restanten waren te zien van de Waalbrug bij Zaltbommel. Toen de brug in 1933 gereed kwam, werd hij goed geacht voor 90.000 voertuigen per jaar. In 1994 werd dit aantal in een etmaal gehaald, zo las ik. Om die […]

Lees de rest

Non scolae, sed vitae

Gisternacht dook weer eens een oud klasgenoot op uit de tijd van het Sint Ignatiuscollege in Amsterdam. Het was Kees Philips. In geen veertig jaar had ik meer iets van hem vernomen. Hij reageerde op mijn log over het toneelstuk de Menaechmi, dat wij in 1962 met klas 2B op een klassenavond hebben opgevoerd. Regisseur […]

Lees de rest

De burcht van illusies

In het voorjaar van 1965 zag ik op televisie het toneelstuk ‘Hendrik IV’ van Pirandello. Het maakte een verpletterende indruk op mij. Ko van Dijk speelde de hoofdrol, dat weet ik nog goed. Hendrik IV gaat over een existentieel probleem. Hoe is het om in het schemergebied te leven tussen waan en werkelijkheid? Waar ligt […]

Lees de rest

Bloggen en politiek

Soms is het lastig als je een weblog hebt. Als je iemand voor het eerst ontmoet bijvoorbeeld die zegt dat hij of zij elke dag trouw je weglog leest. Ik sta dan altijd even met mijn mond vol tanden. ‘Jeetje, wat weet die allemaal van mij?’ Beetje domme vraag natuurlijk. Als je blogt word je […]

Lees de rest

Ziek, scherp en verdrietig

Vroeger op school bij de paters werd mij wel eens het verhaal van een hele vrome jongen voorgehouden. Op de vraag wat hij zou doen, als hij wist dat morgen dood zou gaan, had hij geantwoord: ‘Hetzelfde wat ik anders ook zou doen.’ Op de dood kun je jezelf niet voorbereiden, zo luidde de moraal […]

Lees de rest

Gezegende geesten

In alle kranten werd gisteren Pierre Janssen herdacht die afgelopen zaterdag op 81 jarige leeftijd overleed. Ik kon het niet nalaten om al die artikelen te lezen, want Pierre Janssen roept bij mij heel wat herinneringen op. Bij zijn programma ‘Kunstgrepen’ zat ik altijd aan de buis gekluisterd. Wij hadden al heel vroeg een televisie […]

Lees de rest

De waan van de werkelijkheid

Wat is de kern van de psychotische waan en waarin verschilt de wijze waarop een psychoticus aan zijn waansysteem is gehecht met de manier waarop wij de realiteit ervaren? Die vraag is onderwerp van tal van romans en beschouwingen waarin de illusoire werkelijkheid van de psychoticus wordt onderzocht. Hoe gek is een gek? En hoe […]

Lees de rest

Reactie van Anita Andriesen

‘Ik ben vanaf het begin open geweest over mijn ziekte. Dat zit in mijn aard, maar het heeft ook met mijn functie te maken, het is allemaal zo zichtbaar wat je doet. In oktober 2003 toen ik borstkanker kreeg, dacht ik al dat het beter was om ‘gewoon’ te vertellen wat er aan de hand […]

Lees de rest

De keutel van Nijpels

Arno Brok mocht van de linkse cosa nostra absoluut geen burgemeester van Leeuwarden worden, dat wordt steeds duidelijker. Gisteren werd uit betrouwbare bron iets meer bekend over de gang van zaken bij de benoeming. Dat wil zeggen via een lek in de vertrouwenscommissie (ra ra wie was dat?). Dit lek heeft zich laten ontvallen dat […]

Lees de rest

Hervormingsdag 2007

Vandaag wordt Louis G. le Roy (zie foto) 83 jaar. Op Hervormingsdag, de dag dat Maarten Luther in 1517 zijn 95 stellingen spijkerde op de muur van de Slotkapel in Wittenberg. Le Roy is ooit wel eens ‘de Billy Graham van het onkruid’ genoemd. Een zekere hervormingsdrang is hem niet vreemd. Op 19 januari a.s. […]

Lees de rest

Kanker en politiek

‘Maandag 22 oktober zijn bij gedeputeerde Anita Andriesen nieuwe uitzaaiingen van borstkanker geconstateerd, nu in de lever en mogelijk ook op de heup. Het is goed te behandelen. Zij zal hiervoor chemotherapie moeten ondergaan, deze behandeling begint volgende week in het Anthonie van Leeuwenhoekziekenhuis in Amsterdam. Anita blijft optimistisch en strijdbaar en ze zal haar […]

Lees de rest

De zoektocht naar een fantoom

Gisteravond, bij de presentatie van het boek ‘Het gevoel van Leeuwarden’ in de Bres, stond de directeur van de Friese Pers Boekerij, Abe de Vries, glimmend van trots in de deuropening de bezoekers op te wachten. Het was me een drukte van jewelste. Een man met een bekend gezicht stond naast Abe. Wie is dat […]

Lees de rest

It paed werom

Het was een beetje kouwe bedoening gisteren in de Broerekerk in Bolsward. Ze hadden er straalkachels neergezet om het nog wat warm te krijgen. Ik ben op de achterste rij gaan zitten met zo’n kachel op mijn kop gericht. Zo kon ik gedurende de twee uur durende plechtigheid nog een beetje op temperatuur blijven, want […]

Lees de rest

De tomtomisering van de cultuur

Het digitale archief van de Leeuwarder Courant is gisteren open gesteld. Ik kon het niet laten om meteen maar even te klikken om te zien hoeveel treffers mijn naam oplevert. Sinds 1752 wordt mijn naam 460 keer genoemd. Vijf treffers dateren van voor 1977 die gaan dus niet over mij. Verder zijn er zo een […]

Lees de rest

Filosofie van de lege plek

Onlangs schreef Camiel van Winkel – op verzoek van het Fonds BKVB – een essay genaamd ‘De mythe van het kunstenaarschap’. Kennelijk bestond er behoefte om over dit onderwerp – vanuit een kunsttheoretische optiek – enige duidelijkheid te creëren. Het kunstenaarschap is vandaag de dag niet met wat het ooit is geweest. Het aureool, waarmee […]

Lees de rest

Panderen op zondag

Het was behoorlijk druk gisteren in het Fries Museum op de laatste dag van de Pier Pander week. Voor de tweede keer moest ik een groepje mensen rondleiden langs een aantal locaties in de stad die met deze beeldhouwer van doen hebben. Zo belandden wij uiteindelijk in de Pandertempel in de Prinsentuin. Dat is misschien […]

Lees de rest

laudatio

Ik moest nodig naar de kapper, bedacht ik gisteren. Dit periodieke gebeuren is een noodzakelijk kwaad, waar ik me altijd met enige gelatenheid aan overgeef. Bij de stationskapper ben ik al jaren een vaste klant. ‘Hoe wilt u geknipt worden,’ luidde de obligate openingszet van de verplichte conversatie. Ik heb dan altijd de neiging om […]

Lees de rest

De viering van de dood

Gisteren heb ik tot laat in de avond gekeken naar programma’s over Jan Wolkers. Eens temeer realiseerde ik mij dat een nieuw fenomeen zich heeft aangediend bij het doodgaan van een nationaal figuur. De dood van een groot Nederlander wordt tegenwoordig gevierd. Op vrijwel alle netten wordt zendtijd vrijgemaakt. Voorpagina’s van kranten worden geheel in […]

Lees de rest

2007

Oktober 2007. Na een lange reis door de tijd ben ik weer terug in het heden beland. Ik ben aan deze trip begonnen om alles nog eens op een rijtje te zetten. Het was niet alleen een ‘sentimental journey’, maar ook het opmaken van een balans. Dertig jaar is een lange tijd en je bent […]

Lees de rest

30 jaar geleden

19 september 1977, 8.15 uur. Ik stapte in de bus op de eindhalte Aldlân Oost in Leeuwarden. Het was mijn eerste werkdag. De allereerste werkdag in mijn leven, want nog nooit eerder had ik een vaste baan gehad. Zes weken daarvoor had ik gesolliciteerd en ik werd meteen aangenomen, terwijl ik nog maar net was […]

Lees de rest

Een schijnheilige discussie

Er is enige discussie ontstaan over de samenstelling van de jury van de Gysbert Japicxprijs. Pieter de Groot besteedde hier aandacht aan in de LC, waarna ook de Gysbert Japicxwinnaar van 2005, Abe de Vries, zich mengde in het debat. Een en ander heeft ertoe geleid dat het FARSK-forum inmiddels weer als vanouds functioneert. De […]

Lees de rest

Gelukkig in Vlaanderen

De elektriciteitscentrale van Zwevegem (nabij Kortrijk) staat al zo’n tien jaar leeg. Het is een schitterend industrieel complex dat schreeuwt om een culturele herbestemming. De komende twee weken wordt daar al even een voorschot op genomen. Negentien kunstenaars uit West-Vlaanderen en Friesland exposeren dan in deze indrukwekkende ruimten. De organisatie van het geheel is in […]

Lees de rest

Twee rebellen bekroond

Je zou bijna denken dat de jury’s van de Gysbert Japicxsprijs en de Gerrit Bennerprijs dit jaar met elkaar gecommuniceerd hebben. De bekendmaking van beide prijzen viel niet alleen vrijwel samen, ook de inhoudelijke keuzes vertonen een opmerkelijke overeenkomst. Zowel Josse de Haan als Louis le Roy zijn outsiders in het Friese culturele leven. Het […]

Lees de rest

Een nieuwe wind in Friesland

Jannewietske had de broodjes vergeten, dus moesten we eerst nog even wachten, maar daarna ging het Statenjacht van wal vanaf de sluizen van Terherne. Al na tien minuten werd een fles witte wijn opengetrokken. Daar had ik geen bezwaar tegen. Op een boot krijg ik al gauw last van claustrofobische gevoelens, dus enige alcoholische verdoving […]

Lees de rest

Minimaal paaldansen

Kate Moss doet het, Madonna doet het, Angelina Jolie doet het, kortom, de trend lijkt niet meer te stuiten: minimaal paaldansen. De oorspronkelijke term ‘minimal poledeance’ is afgeleid van het concept minimalisme dat bekend werd in de beeldende kunst en de moderne muziek. Minimalisme als kunstvorm kwam op in het midden van de jaren zestig. […]

Lees de rest

Tot hier heeft de Heer ons geholpen

Van de week verscheen het nieuwe boek van Herman Vuijsje (zie foto) ‘Tot hier heeft de Heer ons geholpen. Over godsbeelden en goed gedrag.’ Ik kreeg het gisteren in de bus met een vriendelijke briefje van de auteur erbij. Ik ben zo vrij om dat even te citeren: Beste Huub Mous, u kent mij niet, […]

Lees de rest