Categorieën

Archief voor psychologie

Freud, seks en het katholicisme

Elke geloofsgemeenschap is erop gericht om het eigen geloof tot elke prijs in stand te houden. Als er zich iets aandient dat een bedreiging vormt voor dit geloof treden er allerlei afweermechanismen in werking. Excommunicatie bijvoorbeeld, dat is het meest voorkomend. Maar er kan ook sprake zijn van integratie. If you can’t beat them join [...]

Lees de rest

Zoals de vogel sterft

Vertwijfeling is een thema dat lange tijd niet actueel is geweest. De eerste jaren na de Tweede Wereldoorlog waren jaren van vertwijfeling. Alom was er sprake van een wanhoop over het lot van de mens. De ruïnes van de oorlog en de dreiging van een atoomvernietiging maakte het leven ogenschijnlijk zinloos. Het was ook de [...]

Lees de rest

De blinde vlek van Wim Brands

De bezoekerscijfers van mijn site schoten gisteren opeens omhoog. Normaal zijn er zo tussen de 750 en 1000 bezoekers per dag, met alleen op feestdagen wat minder. Nu haalde ik op één dag 2012, twee keer zoveel dus. Ik heb gisteren ook veel  reacties mogen ontvangen. Iedereen was het over eens dat het een zeer [...]

Lees de rest

Een nieuwe Trimbos voor de geest

GEDICHT VOOR DOKTER TRIMBOS ‘Goedkope wijn, masturbatie, bioscoop,’ schrijft Celine. De wijn is op, en bioscopen zijn hier niet. Het bestaan wordt wel eenzijdig. Gerard Reve, Nader tot U, 1966 Gisteren heb ik voor het eerst van mijn leven telefonisch vergaderd. Aan de lijn waren mijn medeauteurs van Tegen de tijdgeest: Egbert Tellegen en Daan [...]

Lees de rest

De teloorgang van de menswetenschap

‘Ik vrees dat sociologie, sociale 
psychologie en grote gebieden 
van de antropologie slechts de 
voortzetting van de romankunst 
zijn met andere middelen. En 
met weinig gevoel voor esthetiek.’ Zo schreef  Arnon Grunberg gisteren in zijn column op de voorpagina van de Volkskrant. De val van de hoogleraar 
Diederik Stapel roept vragen op over het amateurisme [...]

Lees de rest

Heimwee naar Parijs

Zoals wel vaker speelt hier mijn nachtmerrie op: een mis
drijf zien en moeten getuigen, en dan per verhoor steeds onherroepelijker de hoofdverdachte worden. Honderden keren heb 
ik films aangeraden op grond van gedetailleerde beschrijvingen 
van scènes die er in het geheel niet voorkomen. Ik geef soms 
les aan aankomende scenarioschrijvers, en -er is één scène, [...]

Lees de rest

Jeanne d’Arc in Het Dolhuys

Als u dit leest ben ik waarschijnlijk al op weg naar Haarlem. Vanavond immers wordt daar het boek Tegen de tijdgeest. Terugzien op een psychose gepresenteerd in Het Dolhuys, het nationaal museum voor psychiatrie (zie boven). De zaal is uitverkocht, zo hoorde ik gisteren. Samen met Egbert Tellegen en Daan Muntjewerf word ik geïnterviewd door [...]

Lees de rest

Life is a circle game

Toen ik zo’n jaar of veertien was fantaseerde wel eens dat ik een oliedruppel was. Ik had ergens gelezen dat moleculaire structuur van olie zodanig was dat één druppel olie zich vrijwel eindeloos op het oppervlak van de zee kon uitspreiden. De moleculen onttakelden zich dan in hele lange ketens die zo een vliesdun olietapijt [...]

Lees de rest

De dictatuur van de vrijheid

‘Volgens de Britse socioloog Nikolas Rose, die ook de kreet ‘verplichte vrijheid’ bedacht, is er een biologische kapitalistische arbeidsmoraal ontstaan. We zijn ons eigen leven, ons lichaam en  onze hersenen als een soort onderneming gaan zien. Als een klein bedrijfje. Daarom sporen we elkaar aan om onze hersenen te verbeteren en ons uiterlijk 
te verfraaien. [...]

Lees de rest

Boekpresentatie

Is er sprake van een psychose, dan staan patiënt én behandelaar voor een keuze: onderdrukken of verkennen. De gangbare opvatting in de psychiatrie is dat zo’n excessieve vorm van psychische turbulentie met alle middelen dient te worden bestreden, met name met medicatie. Voor de inhoud van de psychotische ervaring is in de behandeling doorgaans weinig [...]

Lees de rest

Zo weinig vader

In angst meen ik een godheid  ontmoeten, zonder gelaat, die mij verschroeien moet, en zonder handen, die mij vatten, zonder voeten die ik kan omklemmen; die, niet slecht noch goed, zijn creatuur vernietigt, nu ik hem benader. Zonder onbarmhartig en zo waar, zo weinig vader. M. Vasalis, Uit: De vogel Phoenix ( 1947) In de [...]

Lees de rest

Het kind Adolf Hitler

Geen enkele psychiater heeft Hitler ooit op de divan gehad, maar dat was ook niet nodig. In opdracht van de Amerikaanse regering deed de psychiater Walter C. Langer in 1943 psychoanalytisch onderzoek naar Hitler. De BBC maakte er een fraaie documentaire over die in vijf afleveringen op YouTube is te zien: Inside the mind of [...]

Lees de rest

De bron van de angst

geert_wildersbeveiligd.jpg

Hoe zit het eigenlijk met de jeugd van Geert Wilders? Heeft hij soms een trauma opgelopen? Vanwaar die verongelijktheid en die extreme geldingsdrang? Wilders is een Einzelgänger, maar dat niet alleen, hij moet altijd in de contramine. Heeft hij dat niet genoeg kunnen doen in zijn puberteit? Wat had hij voor een vader? Heeft hij [...]

Lees de rest

God en het verstoorde brein

Een van de merkwaardigste figuren uit de geschiedenis van de psychiatrie is Anton T. Boisen (1876-1965). Je zou hem de voorloper van de anti-psychiatrie kunnen noemen, de beweging die in de jaren zestig opkwam en die zich niet alleen verzette tegen het medisch bestel in het algemeen, maar ook tegen de psychiatrische inrichting als instituut [...]

Lees de rest

De facebook terrorist

‘De opkomst van een capsulaire beschaving zal ons allen noodgedwongen bange wezens maken die allemaal op verschillende manieren aangegrepen zijn door ‘glokale’ paniek. Dat is mijn pessimisme. Maar juist dit doembeeld dat zich helaas dagelijks meer realiseert, bewijst de noodzaak van het engagement met of tegen welke tijdgeest dan ook’ Aldus Lieven de Cauter in [...]

Lees de rest

Is mijn brein een verhalenmachine?

We menen dat we ons van allerlei gedragingen van onszelf bewust zijn, maar het meeste wat we doen gebeurt onbewust. Ik kan naar huis fietsen zonder dat ik weet of ik wel voor stoplichten heb gestopt of niet.. De vrije wil is mogelijk een illusie die door de complexiteit van onze hersenen wordt gecreëerd. Alles [...]

Lees de rest