Categorieën

Archief voor Fokke Sierksma

Het vreemde verdwijnen van de erfzonde

‘In elk geval zijn wij zelf verwikkeld in een gebeuren, dat niet 
door deze of gene is uitgedacht en gepropageerd, maar dat ons, 
of wij het willen of niet, zonder meer overkomt. Wij hebben het 
niet zien aankomen; wij zijn er nog nauwelijks aan gewend; wij 
kunnen het echter niet tegenhouden; wij bemerken steeds duide
lijker, […]

Lees de rest

Vestdijk en Sierksma (2)

‘Hwat ik tige nijsgjirrich foun, in pear jier lyn kaem ik op ús 
téologysk ynstitút yn Leiden. Dêr sieten hwat professoren en 
studinten to thédrinken en op de iene of oare manier keam it 
petear mei de studinten yn dy rjochting. Ik sei: “Ik denk niet 
dat de naam Reitsum u nog iets zegt”. “O, […]

Lees de rest

Vestdijk en Sierksma (1)

‘Mens word je niet door geboorte,’ heeft de schilder Kokoschka ooit eens beweerd. Mens worden is een pijnlijk proces. De drijfveer van religie is het heimwee naar een verloren staat van het bewustzijn, het embryo, het paradijs, het vaderland, het beloofde land. Leven in de tijd is leven in gescheidenheid. Het onbewuste daarentegen is tijdloos. […]

Lees de rest

Dwarsliggers door de eeuwen heen

De Heilige Geest was het die de Manicheeërs in vervoering bracht. Hij deed de Gnostici verlangen naar de goddelijke vonk in zich zelf. Hij deed de Katharen uitzwermen in de bergen en heuvels rond Agen, Albi en de Carcassonne. De Heilige Geest brak de De Vinci Code. Hij bezegelt niet, hij verbreekt elke belofte. Als […]

Lees de rest

Met een kaal intellect in een kale wereld

‘De moderne intellectueel staat met een kaal intellect in een kale wereld en hij zal daar moeten blijven zonder te capituleren, maar ook zonder van de nood een deugd te maken. Hij staat tussen twee vuren en hij zal het in deze situatie moeten uithouden. Uithouden – dat is onze laatste voorlopige moraal. De deugd […]

Lees de rest

De dans van de geesten

Al surfend op internet ontdekte ik dat er een speelfilm bestaat die Ghost Dance heet. Hij is in 1983 gemaakt door de Engelse regisseur Ken McMullen’s. De film had geen vastomlijnd scenario, maar volgde een non-lineaire, grotendeels geïmproviseerde verhaallijn, waarbij de hoofdrolspelers gevraagd werden om zichzelf te spelen. In feite gaat de film – zo […]

Lees de rest

Fenomenologie van het schaamhaar

Het is woensdagmiddag, ergens in 1965, als ik met twee rijksdaalders op zak de Bruna-winkel in de Kalverstraat binnenstap, waar ik na een worsteling met mijn geweten de verleiding weersta om voor het eerst van mijn leven een Playboy te kopen, waarin ik  – buiten het blikveld van een streng rondziende caissière –  heel eventjes […]

Lees de rest

Lolle Nauta en de laatste mens

‘Er is na de Romantiek iets veranderd. Sartre – de 
kunstenaar – heeft de hel naar de aarde verplaatst, Malraux 
vecht voor een betwijfelde hemel op aarde en een Achterberg 
haalt de hele eschatologie naar zich toe en neemt de overwinning op de dood in eigen handen. Het is opmerkelijk, dat 
behalve van der Leeuw […]

Lees de rest

Friesland en het vergeten modernisme

De neiging om het Fries eigene in talige cultuuruitingen eerder te herkennen dan in beeldende kunst of in architectuur is sterker geworden door de nieuwe aandacht voor Friese taalbevordering die sinds de jaren zeventig in Friesland is ontstaan. Als het gaat om de herkenning van een eigen culturele identiteit was de verhouding tussen taal en […]

Lees de rest

Het trauma van Fokke Sierksma

‘Ik hoop dat Tsering in Tibet-in-India een leefbaar compromis tussen angst en vitaliteit, schuld en spontaniteit, inferioriteit en superioriteit zal vinden. Ik hoop, kortom, dat hij eenvoudig een beetje gelukkig zal worden, dat simpele woord dat hij zo vaak gebruikte wanneer hij vertelde van zijn jeugd. Want ik zal met sympathie blijven denken aan deze […]

Lees de rest

Hoe de kunstenaar faustisch werd

‘Dat wurk hat – en dit yn it twade plak – in mannichte stilen. Ek dat wjerspegelt de Westerske wrâld fan ús ieu. It waerd al even oantsjut, dat yn ús ‘permissive society’ it wearden-systeem stikken gien is, wylst wy der gjin alternative – o, moadewurd – wearden foar oer sette kinne. Mar alternatyf of […]

Lees de rest

Picasso en de psychiatrie

‘Ik noem Picasso evenmin als Joyce psychotisch, maar ik reken hen slechts tot die zeer grote groep mensen die op grond van hun habitus op een diepgaande psychische storing niet met een gewone psychoneurose maar met een schizoïd complex van symptomen reageren. Ik heb het niet nodig geoordeeld om hier deze psychiatrische uiteenzetting te geven, […]

Lees de rest

Sierksma’s Picasso

Vorige week heb ik dit boek geleend bij Tresoar: Picasso’s Picassos (1961) van David Douglas Duncan. Het ziet er een beetje verfomfaaid uit, ongeveer zoals het exemplaar op de foto hierboven. Het weegt ook zeker drie kilo, maar het is wel een prachtig boek, vooral door de schitterende kleurenplaten. Die zijn achteraf ingeplakt – zoals […]

Lees de rest

Wegen en grenzen in religie en kunst

Langs de pelgrimsroute naar Santiago de Compostela zijn veel voorbeelden te vinden van vroeg-Romaanse en zelfs Visigotische architectuur. In die kerkjes staan beschilderde, houten Madonnabeelden die zo krachtig van vorm en expressie zijn dat ze haast bezield lijken. Ik kan me niet voorstellen dat Picasso deze beelden niet heeft gekend alvorens hij zich begin vorige […]

Lees de rest

Telkens weer

  ‘Telkens weer slaat wat er vroeger was Weer als een vlam omhoog uit de oude as’ Willeke Alberti, Telkens weer Wie mijn naam intypt op Google-Images krijgt een wonderlijke verzameling portretfoto’s te zien. Op sommige sta ik zelf helemaal niet op. De vierde foto vanaf linksboven bijvoorbeeld laat Herman Vuijsje zien. Nu heeft hij […]

Lees de rest

Sierksma en de verweesde dichter

‘Voor onze primitieve voorvaderen was het gebonden woord naast beeld, melodie en dans een hulpmiddel om 
het leven te beheersen en te bekrachtigen. Het was een 
hulpmiddel, maar het bewoog sterren en roeiriemen. De 
tendens tot differentiatie echter, die plant en dier in hun 
ontwikkeling richt, liet zich bij de mens gelden als specialisatie. De […]

Lees de rest