Archief

Archief voor juni, 2012

Vijftig jaar na dato

‘Sprankelend’ zo typeerde juryvoorzitter Han Steenbruggen het kunstenaarschap van Paul Panhuysen gisteren bij de uitreiking van de Gerrit  Benner Prijs in de hal van het nog ongeopende Fries Museum. Ik denk  dat alle aanwezigen zich in deze kwalificatie konden vinden, zeker na de twee prachtige geluidsperformances die Panhuysen zelf daarna ten beste gaf. Het was […]

Lees de rest

Het DNA van een generatie

Diachroniteit en synchroniteit zijn temporele categorieën die in het begin van de vorige eeuw werden ontwikkeld door door De Zwitserse taalkundige Ferdinand De Saussure. Deze begrippen – zo bleek al gauw – konden niet alleen de linguïstiek als wetenschap verhelderen, maar ook in andere wetenschappen heel goed toegepast worden, en niet in de laatste plaats […]

Lees de rest

Telemachus in het dorp

Na mijn ontslag uit Heiloo in april 1966 moest ik mijn examenjaar overdoen.  Ik kan mij herinneren dat van mijn klasgenoten dat jaar maar liefst zeven kozen voor het grootseminarie of het klooster ingingen. Dat aantal was uitzonderlijk hoog, zelfs voor het Ignatiuscollege. De meesten veranderden al gauw van studierichting. Het jaar daarop was er […]

Lees de rest

Interview

Voor het mei-nummer van het tijdschrift Prana werd ik geïnterviewd door Aat Lambert de Kwant. Aanleiding was het boek  Tegen de tijdgeest, terugzien op een psychose , dat ik  schreef samen met Egbert Tellegen en Daan Muntjewerf. Hieronder de tekst van het interview: De teloorgang van het religieuze wereldbeeld en de psychose De psychose waarmee […]

Lees de rest

Modernisme en de dood van God

  ‘Als critici van de burgercultuur waren Ter Braak en Van Duinkerken tegelijk
critici van de modernisering. Volgens de scherpe scheidslijn tussen ‘modern’ en 
’anti-modern’ die de Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedschrijving decennialang heeft overheerst, behoren zij wat dat betreft beiden bij het reactionaire kamp. Daaronder is Van Duinkerken inderdaad steevast gerangschikt. Ter Braak is echter vrijwel […]

Lees de rest

Psychoanalyse en scholastiek

‘Dat artikel interesseert mij, omdat ik het zelf geschreven heb, weliswaar niet voor jouw onmondigen, en ook niet in naam van St. Thomas, maar in De Echo en om de psychoanalyse als persoonlijke ontdekking te verdedigen tegenover de psychoanalyse als scholastiek. ’Ik weet niet, of ik letterlijk deze woorden gebruikte, maar wel, dat 
ik in […]

Lees de rest

Thomas van Aquino en Wittgenstein

De ‘reductie’ van de materiële wereld tot psychische toestanden en processen, zowel als de ‘reductie’ van psychische toestanden en processen tot fysische toestanden en 
processen berust op de veronderstelling dat de disjunctie: ‘ófwel het psychische bestaat, ófwel het fysische bestaat, maar niet allebei’, geoorloofd is. 
Dit zou gelijk staan met de bewering: ‘ófwel zij kocht […]

Lees de rest

Kronenburgpark

Gisteren was ik in Nijmegen. Ik had daar om elf uur een afspraak, maar met de trein was het helemaal mis, zo werd mij al bij het loket meegedeeld. Een ongeval tussen Meppel en Zwolle. Vervoer met bussen. Kortom, een half uur tot een uur vertraging. Voor mij stond Saskia Bak. Zij moest naar een […]

Lees de rest

De stad van de eeuwige knuffeltalenten

Gisterochtend werd ik gebeld door Anka van Voorthuijsen. Zij is journalist en schrijft voor het tijdschrift Binnenlands Bestuur. Zo was ze bezig met een artikel over Leeuwarden Culturele Hoofdstad. Gistermiddag zou ze een gesprek hebben met wethouder Isabelle Diks. Vooraf wilde ze nog even met mij sparren en zo wat meer te weten komen over de […]

Lees de rest

Rituelen in overvloed

De verering van een heilige plaats in de natuur komt al voor in de meest  primitieve cultuuruitingen van de mens. Zo ontstonden veel bedevaartplaatsen op de plaats van een bron, waaraan ook al in voorchristelijke tijden geneeskrachtige werking werd toegedacht. De magische beleving van het landschap speelde ook voor de middeleeuwse pelgrim een belangrijke rol. […]

Lees de rest

Nostalgie en religie

‘De Nederlandse katholieke kerk voerde in de jaren zestig en zeventig, met de beste bedoelingen, een ingrijpende rituele revolutie door, juist om de gelovigen bewuster te maken, dat wil zeggen, het geloof meer tot een vertoog te maken dat ze ook op zichzelf konden toepassen. Dat maakte grote indruk, juist omdat godsdienst voor de jaren […]

Lees de rest

Nostalgie en moderniteit

‘Een pijnigende voorstelling dat vanaf een bepaald punt in de tijd 
de geschiedenis ophield reëel te zijn. Zonder het te merken heeft de hele 
mensheid plotseling de realiteit verlaten, alles wat sindsdien is gebeurd 
is absoluut niet waar, maar we kunnen het niet merken. Onze taak is nu 
dit punt te ontdekken en zolang we […]

Lees de rest

Gods verwende kind

‘Anderzijds liet Van Ginneken enkele malen blijken dat hij niet werkelijk sympathiek stond tegenover de bezetter. In 1942 sprak hij tijdens een zitting van de Nijmeegse Academische Senaat een rouwrede uit voor zijn in Dachau vermoorde collega, de karmeliet Titus Brandsma, ondanks het feit dat de Duitsers dit probeerden te dwarsbomen omdat ze de omstandigheden […]

Lees de rest

De inhoud van een psychose

In De Groene Amsterdammer van deze week staat een interessant interview van Kees Beekmans met Darian Leader, de auteur van het boek Wat is waanzin? dat onlangs bij de Bezige Bij is verschenen. Ik heb dit boek nog niet gelezen, maar het interview blijkt dat veel van de bevindingen van Darian Leader aansluiten bij de […]

Lees de rest

Sporen van het Rijke Roomse Leven

Afgelopen woensdag was ik in Arnhem. Ik was bij mijn oudste zus op bezoek. Vorige week werd ze 82, zestien jaar ouder dan ik. Ze woont in Elden, vlak achter het GerlreDome. Met de bus kun je daar niet zo makkelijk komen, dus ben ik maar met een OV-fiets over de Nelson Mandela-brug gereden. Na […]

Lees de rest

Living with art

Vanmiddag geef ik een lezing voor de Lionsclub van Wageningen over het werk van Eja Siepman van der Berg. Mijn verhaal heeft als titel: Klassiek, modern of anti-modern, het werk van Eja Siepman van den Berg in een veranderende context. Ik heb me laten inspireren door een idee dat nooit is uitgevoerd. Begin jaren negentig […]

Lees de rest