Yvonne Bleize is een beetje dom

‘Je moet lef tonen en toen hij met dat idee langskwam en zei: wanneer wordt dat ei nu eens gelegd, had ik meteen alle handen op elkaar. Het hele college was voor. Daarna struikelt iedereen over die ton die het gekost heeft. Dat moet je wel in perspectief zien. Daar zit wel alles bij in. Je moet dat natuurlijk niet vergelijken met je eigen huishoudportemonnee. De mensen die hier kritiek op uitten zijn niet degenen die iedere maand op de publieke tribune van de raad zitten om ons uitgavenpatroon te komen controleren.’

Aldus Yvonne Bleize in een interview met Andries Veldman in Stadskrant Liwwarders. Toen ik dit las, krabde ik eerst even achter mijn oren. Yvonne, Yvonne, hoe ben je zo diep kunnen zinken? Je snapt het nog altijd niet. Die eieren waren gewoon shit. Al die reuring die je hiermee bereikt hebt, heeft noch Leeuwarden noch jezelf goed gedaan. Sterker nog, hiermee ben je door het ijs gezakt. Nadat die eieren op 15 mei j.l. ‘out of the blue’ op het Zaailand verschenen, werd ik benaderd door tal van mensen uit de kunstwereld, met telkens dezelfde vraag: ‘Hoe heeft dit in godsnaam kunnen gebeuren?’

Voor dat rampzalige gebeuren plaatsvond, had Yvonne bij menigeen best wel enig krediet. Ze liet blijken dat ze wel wat wilde. Ze sprak met Jan en Alleman en liet kunstenaars op haar wethouderskamer exposeren. Daarbij was het wel opvallend dat ze een uiterst betuttelende houding aan de dag legde. Kunstenaars moesten de handen uit de mouwen steken en Yvonne zou wel even zeggen hou ze dat moesten doen. Voor wat hoort wat, niet waar. Dat gelummel de hele dag in een gesubsidieerd atelier dient nergens toe. ‘Hoezo tante Pollewop?’, denk je dan. Maar oké, met zo’n eenmalige oprisping van onverstand valt nog te leven. Maar die eieren waren echt de limit natuurlijk. Daarna nam niemand Yvonne meer echt serieus.

Voor mij kwam het definitieve omslagpunt op 24 juni. Op die dag had de afdeling cultuur van de gemeente Leeuwaren een ‘expertmeeting’ georganiseerd over de kunst in de openbare. Een tiental mensen uit de kunstwereld kwam die dag in het HCL bijeen om te spreken over de vraag hoe het verder moest met het opdrachtenbeleid van de gemeente. Toos Arends, Stina van der Ploeg, Kie Ellens, Gerlof Hamersma, Margo Slomp, Walter Baas, mijn opvolger Paolo Martina, maar ook mensen van de gemeente zelf, zoals Hans Hofman en de gehele afdeling cultuur. Yvone was erbij, maar zij leidde de vergadering niet. Dat deed Stella van Gent, als senior beleidsmedewerker. Tot ons aller verbazing was daar ook Henk Hofstra aanwezig, die geestelijke vader van de eieren op het Zaailand.

Na een uur vrijblijvend praten vond ik het welletjes. Ik heb toen klip en klaar uit de doeken gedaan wat ik van die eieren vond en laten weten dat dit nooit had mogen gebeuren. Iedereen, die hiervoor verantwoordelijk was, zou zich diep moeten schamen, omdat niemand de kwaliteitsvraag heeft gesteld. Bleize niet, de ambtenaren niet, de adviescommissie niet. Het is langs alles heen gegaan en die gang van zaken getuigt van een diepe minachting voor de vraag wat kwaliteit in de kunst in feite zou kunnen betekenen. Waar praten we hier dan nog over? Bestaat er eigenlijk wel iets als kwaliteit bij kunst in de openbare ruimte? Henk Hofstra zag ik minzaam glimlachen. ‘Ik heb mijn centen binnen,’ zag ik hem denken. ‘Lullen jullie maar een eind weg in de ruimte.’

De aanwezige ambtenaren lieten weten, dat ze vooraf niet geïnformeerd waren. Ook de adviescommissie was niet gepolst. Niemand was om advies gevraagd. Bleize dacht dat ze het zelf wel beter wist. Dat is natuurlijk prima als je er zelf verstand van hebt, maar dat was het probleem met Yvonne. Ze weet niet eens de zaken te onderscheiden waar ze zelf geen verstand van heeft en waarover je beter naar het oordeel van een deskundige kunt luisteren. Het allerergste was dat Yvonne op dat moment de zaal al verlaten had. Ze had een afspraak bij de tandarts, liet ze ons weten. Dat was kennelijk belangrijker dan het aanhoren van een stelletje eigenwijze deskundigen die dachten het beter te weten dan Yvonne. Hoe zo deskundigen? Bestaan die dan? ‘Smaken verschillen?, zei ze onlangs voor de camera van Omrop Fyslân, in een terugblik op het rumnoer over de eieren. En in het interview met Andries Veldman gaat Yvonne nog een stapje verder:

‘Ik heb tien jaar lang een eigen bureau gehad. Als interim kwam ik snel binnen en was gewend om te handelen. Dan heb je te maken met mensen die vakinhoudelijke bijdragen leveren. Die leveren hun kennis en expertise aan het proces. Dat is hier het grote verschil. Dat is hier niet zo. Daar heb ik van opgekeken. Daar heb ik mij in vergist.’

Ach ja, zalig zijn de armen van geest. Yvonne heeft zich vergist. Hoepel op, kwakende gans! Je bent gewoon een beetje dom. Ga liedjes zingen, want dat doe je leuk.

zie en luister

8 Reacties »

  1. peter bastiaanssen

    1 oktober 2008 op 13:38

    gebakken eitjes.
    tja
    ik snap em ook niet zo. maar
    ik snap ook niet waar Huub zich druk om maakt…
    Geen kwaliteit?
    een vlag op een baggerschip?
    t zou heel goed kunnen.
    De hedendaagse kunst is zò ontspoort, dat niemand het zeker weet…
    Behalve de deskundigen, natuurlijk!
    Wanneer het goedgekeurd was door de deskundigen, tja, dàn was het kwaliteit geweest.
    Mèt kwaliteitssticker.

    kom op Huub, dit gaat toch nergens over.
    Alleen al jouw kwaadheid, maakt het tot een geslaagd kunstwerk.
    Jij, als boze kunspaus geeft het werk met terugwerkende kracht, nog iets van een geuzen-kunst-daad.

  2. Huub Mous

    1 oktober 2008 op 13:51

    Ik ben bang dat het anders in elkaar zit. Dit soort kul-praat over kunst maakt school. Het is voor een wethouder cultuur tegenwoordig steeds meer ‘not done’ om over kwaliteit in de kunst te beginnen. Daar scoor je politiek niet mee. Kunst wordt opgeofferd aan citymarketing of sociale cohesie. Kwaliteit is kennelijk alleen voor de elite en dus per definitie verdacht. Alle politieke partijen gaan steeds meer zo denken. Als illustratie een citaat uit een verslag van een bijeenkomst over amateurkunst, waarbij wethouders cultuur van Friese gemneenten met elkaar in debat gingen. De bijeenkomst is onlangs in Drachten gehouden:

    Cultuurbeleid is evenwel soms ook risico nemen, zo betuigde Fred Veenstra (Drachten) met verwijzing naar het spraakmakende kunstwerk Blauwe Weg in Drachten. Je moet niet altijd de concensus van de brede maatschappelijke discussie afwachten. Benutten van de mogelijkheden voor onderlinge samenwerking en een betere coördinatie van die samenwerking, bijvoorbeeld door een instelling als Keunstwurk, kunnen – zo lijkt het – het altijd aanwezige tekort aan financiele middelen wellicht enigszins opvangen. Coby van der Laan (Heerenveen) pleitte er tenslotte vurig voor om cultuur toch vooral “van haar gouden randje te ontdoen”, en er voor te zorgen dat kunst en cultuur weer een duidelijke, herkenbare plaats krijgen midden in de samenleving waar ze een onmisbare rol vervullen bij het totstand brengen van sociale cohesie en “maatschappelijke warmte”. Anders komt cultuur steeds weer onder vuur te liggen als er weer eens bezuinigd moet worden, waarschuwde zij.
    (bron: nieuwsite Keunstwurk)

    Die ‘Blauwe weg’ in Drachten was ook van Henk Hofstra en zo mogelijk nog erger dan de eieren op het Zaailand. Als ik bij deze bijeenkomst in Drachten aanwezig was geweest, dan was ik met de koffiepot gaan smijten. Professionals in de kunst moeten scherp stelling nemen tegen dit soort dom populisme. Als dit zo doorgaat dan is het over een paar jaar gedaan met de kwaliteit in de kunst in Friesland.

  3. peter bastiaanssen

    1 oktober 2008 op 17:20

    Het volgende citaat is inderdaad hilarisch;

    “Coby van der Laan (Heerenveen) pleitte er tenslotte vurig voor om cultuur toch vooral “van haar gouden randje te ontdoen”, en er voor te zorgen dat kunst en cultuur weer een duidelijke, herkenbare plaats krijgen midden in de samenleving waar ze een onmisbare rol vervullen bij het totstand brengen van sociale cohesie en “maatschappelijke warmte”. Anders komt cultuur steeds weer onder vuur te liggen als er weer eens bezuinigd moet worden, waarschuwde zij.”

    Nu vind ik de hele “community art” van de laatste 10(?) jaar een verschrikking.
    Kunst met inspraak /samenspraak van de burger
    (speciaal voor de ontevreden burger die nergens anders ook maar enige inspraak heeft, werkt dit als een efficiente schaamlap).

    En het lijkt er bij veel -community art inderdaad op dat de ambtenaar die het potje beheert zich met de kunst zelf gaat bemoeien.
    En er zijn altijd kunstenaars die zichzelf aan zo n subsidiepotje koppelen en dus aan een ambtenaar en aan een verhaal over de functionaliteit en de nut van kunst voor de “community”
    kwaliteit doet er dan niet meer toe; enkel het nut , de sociale dimensie, of de ophef.

    De gebakken eieren waren , voor zover ik het begrepen heb geen community art, maar eerder een daad van een “eigenwijze” ambtenaar die stoer (en een beetje gek) wilde doen.
    Het -nut- en -de sociale dimensie- waren hier dan ook ver te zoeken, maar
    Voor de ophef zorgde (in dit geval) jij Huub
    Daaruit concludeert jouw tegenpartij dat de eieren dus toch een succes waren.

  4. Huub Mous

    1 oktober 2008 op 18:03

    Die eieren waren inderdaad geen community art, maar wel city-marketing. Ze hadden niets met kunst van doen. Het probleem van community-art is dat ambtenaren gewoonlijk totaal niet weten wat dat is. Ze denken als je een locale beunhaas-kunstenaar (bijvoorbeeld een welwillende docent van een creativiteitscentrum, of een gesjeesde reclame-adviseur) met wat wijkbewoners artistiek laat knutselen aan de openbare weg, dat je dan aan community art doet. Community art is – evenals ’ontmoetingskunst’ een verwarrende term, maar een ding is zeker: community art is primair het – al dan niet mentale – product van een kunstenaar, die gewone mensen als materiaal gebruikt, met als doel een (sociaal) proces op gang te brengen.

    Dat idee wordt op allerlei manieren misbruikt voor welwillend amateurisme. Soms gaan ambtenaren of functionarissen zelfs voor kunstenaar spelen en denken dat ze mensen aan het werk kunnen zetten om community-art te maken. In dat geval komt er geen kunstenaar aan te pas. Dan krijg je allerlei goed bedoelde rotzooi- van lucifer houtjes vervaardigde molens of van sloopafval vervaardigde dorpsbakens – en dat heet dan ‘Kunst’. Gemeenschapskunst. Ja aan mijn hoela. ‘Maatschappelijke warmte’ heeft geen reet met kunst te maken. Kunst zorgt altijd voor onrust, voor vragen, voor ongemak, voor verwondering, maar nooit voor warmte. Warmte hoort bij theemuts-kunst, oorwarmer-kunst, stoof-kunst, Leger des Heils-kunst, terrasverwamings-kunst.

    Mensen die dat willen houden niet van kunst. Diep in hun hart haten ze kunst. Er zijn dus wethouders die kunst haten en die daarvoor een greep doen in de subsidie-kas. Je zou ze een schop onder hun hol moeten geven. Weg ermee! Bah!

  5. peter bastiaanssen

    2 oktober 2008 op 08:35

    Het onderliggende concept en de procedure moet helder blijven, bij community art, of bij welke soort art dan ook.
    Anders is het shit, geen kunst.
    dat zeg je.
    Het probleem is dat dit concept, deze juiste procedure zich, voor de meeste mensen achter de schermen afspeelt.
    Die beoordelen slechts het uiteindelijke beeld.
    Daarom wordt het kunstspelletje zo hermetisch en ondoorzichtig; De regels, procedures, concepten.. ze zeggen weinig over de kwaliteit van het visuele beeld.

    Daarom holt de beeldende kunst zichzelf steeds verder uit. Bijna niemand heeft toch tijd, zin, of expertise om het achterliggende uit te pluizen.
    Dan wordt het dus een spelletje voor deskundigen…

  6. hans

    2 oktober 2008 op 09:29

    Huub,

    Lees net op Liwwadders.nl de suggestie dat de verfleverancier de buurman van Bleize is?! Hoe zit dat!

  7. coos

    2 oktober 2008 op 12:09

    Ja, dat is zo Hans………….

  8. Luitzen de Graaf

    12 april 2009 op 13:56

    Ik vind haar nieuwe ideeen zeer aansprekend en hoop dat ze deze kan omzetten in daden bij cartesius. De kennis/theorie is er nu toepassen in de praktijk. Succes!-)

Laat een reactie achter

(verplicht)

(verplicht, wordt nooit weergegeven)